انواع بیماری ‌ های خیار

خیار یکی از محصولات مهم کشاورزی است که در فضای باز و گلخانه کشت می ‌ شود . بیماری ‌ های مختلف می ‌ توانند به ریشه ، ساقه و برگ ‌ های خیار آسیب بزنند و باعث کاهش رشد و محصول شوند . شناخت علائم بیماری ‌ ها و پیشگیری به ‌ موقع کمک می ‌ کند تا خسارت کمتر شود . از بیماری ‌ های مهم خیار می ‌ توان به بوته ‌میری ، پژمردگی فوزاریومی ، سفیدک داخلی و سفیدک سطحی اشاره کرد .

بوته ‌ میری خیار

بوته ‌ میری بیشتر در زمان جوانه ‌ زنی و رشد اولیه نشا دیده می ‌ شود . این بیماری معمولاً به دلیل وجود عوامل بیماری ‌ زای خاک ‌ زاد ایجاد می ‌ شود . خاک آلوده ، آبیاری زیاد ، زهکشی ضعیف و تهویه نامناسب می ‌ توانند احتمال بروز آن را افزایش دهند .

علائم بوته ‌ میری

در بعضی موارد بذر پیش از سبز شدن از بین می ‌ رود . گاهی نیز گیاهچه پس از بیرون آمدن از خاک بیمار می ‌ شود . قسمت پایین ساقه نزدیک سطح خاک ممکن است تیره ، باریک یا نرم شود . سپس نشا خم می ‌ شود و از بین می ‌ رود . کم شدن تعداد نشاها و ایجاد بخش ‌ های خالی در ردیف کاشت نیز می ‌ تواند از نشانه ‌ های این بیماری باشد .

پیشگیری و کنترل بوته ‌ میری

برای پیشگیری ، از بذر سالم و بستر کشت پاک استفاده کنید . سینی ‌ های نشا و ابزار کشت باید تمیز باشند . آبیاری را به اندازه نیاز گیاه انجام دهید و اجازه ندهید آب برای مدت طولانی در بستر بماند . کاشت در عمق مناسب و فراهم کردن فضای کافی برای رشد نشاها نیز اهمیت دارد . بوته ‌ های بیمار را جدا کنید و در صورت نیاز به استفاده از قارچ ‌ کش ، ابتدا علت بیماری را مشخص کنید و فقط از محصول ثبت ‌ شده طبق دستور برچسب استفاده کنید .

پژمردگی فوزاریومی خیار

پژمردگی فوزاریومی یک بیماری خاک ‌ زاد است که می ‌ تواند از راه ریشه وارد گیاه شود . عامل بیماری در بافت ‌ های آوندی رشد می ‌ کند و حرکت آب در گیاه را مختل می ‌ سازد . این عامل ممکن است مدت زیادی در خاک و بقایای گیاهی باقی بماند؛ به همین دلیل پیشگیری اهمیت زیادی دارد .

علائم پژمردگی فوزاریومی

برگ ‌ ها ممکن است ابتدا در ساعات گرم روز پژمرده شوند و سپس به ‌ تدریج زرد و خشک شوند . رشد بوته کاهش می ‌ یابد و گاهی یک بخش از گیاه زودتر از بخش ‌ های دیگر آسیب می ‌ بیند . در بعضی موارد ، با بررسی بخش داخلی ساقه نزدیک طوقه می ‌ توان تغییر رنگ قهوه ‌ ای را دید . با این حال ، این نشانه به ‌ تنهایی برای تشخیص قطعی کافی نیست ، چون مشکلات دیگری هم می ‌ توانند علائم مشابه ایجاد کنند .

پیشگیری و کنترل پژمردگی فوزاریومی

از نشاهای سالم استفاده کنید و از انتقال خاک آلوده با ابزار ، کفش یا تجهیزات به بخش ‌ های سالم مزرعه جلوگیری کنید . تمیز نگه داشتن ابزار و مدیریت بقایای گیاهی مهم است . تناوب زراعی می ‌ تواند به کاهش بیماری کمک کند ، اما همیشه آن را به طور کامل از بین نمی ‌ برد . در صورت وجود رقم مقاوم یا پایه پیوندی مناسب ، استفاده از آن ‌ ها می ‌ تواند خطر خسارت را کاهش دهد . زهکشی مناسب و جلوگیری از آسیب به ریشه نیز به سلامت گیاه کمک می ‌ کند .

سفیدک داخلی یا دروغی خیار

سفیدک داخلی یا دروغی یکی از بیماری ‌ های مهم برگ خیار است . عامل آن قارچ حقیقی نیست ، بلکه به گروه عوامل شبه ‌ قارچی تعلق دارد . بیماری در شرایط مرطوب و زمانی که برگ ‌ ها برای مدت طولانی خیس می ‌ مانند ، می ‌ تواند سریع ‌ تر گسترش پیدا کند . تهویه ضعیف گلخانه و تراکم زیاد بوته ‌ ها نیز خطر بیماری را افزایش می ‌ دهد .

علائم سفیدک داخلی

در آغاز ، لکه ‌ های زرد یا سبز روشن روی سطح بالایی برگ دیده می ‌ شوند . این لکه ‌ ها اغلب زاویه ‌ دار هستند و رگبرگ ‌ ها مرز آن ‌ ها را مشخص می ‌ کنند . در هوای مرطوب ممکن است در سطح زیرین برگ ، روبه ‌ روی لکه ‌ ها ، پوشش خاکستری یا بنفش دیده شود . با پیشرفت بیماری ، لکه ‌ ها قهوه ‌ ای می ‌ شوند و برگ ‌ ها خشک می ‌ شوند . آلودگی شدید می ‌ تواند رشد بوته و کیفیت محصول را کاهش دهد .

پیشگیری و کنترل سفیدک داخلی

تهویه مناسب گلخانه و کاهش مدت خیس ماندن برگ ‌ ها به پیشگیری کمک می ‌ کند . در صورت امکان ، آبیاری را طوری انجام دهید که برگ ‌ ها خیس نشوند . فاصله مناسب بین بوته ‌ ها را رعایت کنید و بقایای آلوده را از محیط کشت خارج کنید . برگ ‌ ها را مرتب بررسی کنید تا بیماری در مراحل اولیه شناسایی شود . اگر استفاده از قارچ ‌ کش لازم بود ، محصولی را انتخاب کنید که برای این بیماری و خیار ثبت شده باشد . دستور مصرف را رعایت کنید و از تکرار پی ‌ درپی یک گروه قارچ ‌ کش خودداری کنید .

سفیدک سطحی یا پودری خیار

سفیدک سطحی یا پودری بیماری رایج دیگری است که بیشتر برگ ‌ ها و گاهی ساقه و دمبرگ را درگیر می ‌ کند . نشانه اصلی آن لکه ‌ های سفید و آردمانند روی سطح برگ است . برخلاف سفیدک داخلی ، این بیماری برای گسترش به لایه آب روی برگ نیاز ندارد و می ‌ تواند در شرایطی که برگ خشک است نیز پیشرفت کند .

علائم سفیدک سطحی

لکه ‌ های سفید معمولاً ابتدا کوچک هستند و سپس گسترش پیدا می ‌ کنند و بخش بیشتری از برگ را می ‌ پوشانند . با شدت گرفتن بیماری ، برگ ‌ ها زرد و خشک می ‌ شوند و توان گیاه برای تولید غذا کاهش می ‌ یابد . اگر بیماری زود تشخیص داده نشود ، رشد بوته و میزان محصول ممکن است کاهش پیدا کند .

پیشگیری و کنترل سفیدک سطحی

برگ ‌ ها را به ‌ طور منظم بررسی کنید و در صورت مشاهده لکه ‌ های اولیه ، وضعیت بوته ‌ ها را پیگیری کنید . تهویه مناسب و جلوگیری از تراکم بیش از حد بوته ‌ ها می ‌ تواند به کاهش خطر بیماری کمک کند . تغذیه گیاه باید متعادل باشد و از مصرف بیش از اندازه کود نیتروژنه پرهیز شود . برگ ‌ های بسیار آلوده را در صورت امکان خارج کنید ، اما هنگام انجام این کار به بوته آسیب نزنید . در صورت نیاز به کنترل شیمیایی ، از فرآورده ثبت ‌ شده برای سفیدک سطحی خیار استفاده کنید و مواد مؤثره را طبق توصیه فنی به تناوب به کار ببرید .

تفاوت سفیدک داخلی و سفیدک سطحی

سفیدک داخلی معمولاً با لکه ‌ های زرد و زاویه ‌ دار آغاز می ‌ شود و در هوای مرطوب ممکن است پوشش تیره در سطح زیرین برگ دیده شود . سفیدک سطحی بیشتر به شکل پودر سفید روی برگ ظاهر می ‌ شود . سفیدک داخلی به رطوبت آزاد و خیس ماندن برگ ‌ ها وابستگی بیشتری دارد ، اما سفیدک سطحی بدون وجود لایه آب روی برگ نیز می ‌ تواند گسترش پیدا کند . تشخیص درست بیماری به انتخاب روش کنترل مناسب کمک می ‌ کند .

روش ‌ های کلی پیشگیری از بیماری ‌ های خیار

برای کاهش بیماری ‌ ها ، از بذر و نشای سالم استفاده کنید ، ابزارها را تمیز نگه دارید و بقایای آلوده را از محیط کشت خارج کنید . آبیاری باید متناسب با نیاز گیاه باشد و آب اضافی در اطراف ریشه جمع نشود . در گلخانه ، تهویه و کنترل رطوبت اهمیت زیادی دارد . فاصله مناسب بوته ‌ ها و تغذیه متعادل نیز به رشد سالم گیاه کمک می ‌ کند .

پژمردگی ممکن است به دلیل کم ‌ آبی ، شوری ، آسیب ریشه یا بیماری ‌ های دیگر نیز رخ دهد . بنابراین ، اگر علت علائم روشن نیست یا بیماری به ‌ سرعت گسترش پیدا می ‌ کند ، بهتر است از کارشناس گیاه ‌ پزشکی کمک بگیرید . تشخیص درست مانع مصرف بی ‌ مورد سموم می ‌ شود .

جمع ‌ بندی

بوته ‌ میری بیشتر به سلامت بستر و شرایط رشد نشا مربوط است . پژمردگی فوزاریومی می ‌ تواند حرکت آب در بافت ‌ های گیاه را مختل کند . سفیدک داخلی معمولاً لکه ‌ های زرد و زاویه ‌ دار ایجاد می ‌ کند ، در حالی که سفیدک سطحی به شکل پوشش سفید روی برگ دیده می ‌ شود . استفاده از بذر و نشای سالم ، مدیریت آبیاری ، تهویه مناسب ، رعایت بهداشت مزرعه و تشخیص درست بیماری ‌ ها به کاهش خسارت و تولید محصول بهتر کمک می ‌ کند .